Zorlu bir sınav maratonunun ardından kampüs kapıları açılıyor, binlerce genç yeni bir hayata adım atıyor. Psikolog Sude Aykaç, üniversiteye başlangıcın sadece derslerden ibaret olmadığını, aynı zamanda yeni bir sosyal çevre olduğunu söyledi. Gençlere bu dönemde hata yapmamaları için tavsiyelerde bulunan Aykaç, gençlerin yalnız kalma korkusuyla ilk günlerde yaptığı hataları anlattı.
Aykaç, Kampüs Haber’e yaptığı açıklamada, üniversitenin ilk günlerinde kabul görmek uğruna istenmeyen şeylere "evet" demenin veya kendini hızla tek bir gruba ait olmak zorunda hissetmenin, ilerleyen dönemde tükenmişlik ve hayal kırıklığı getireceğini söyledi.
HEMEN BİR GRUBA AİT OLMA BASKISI HİSSETMEYİN"
Aykaç, üniversiteye başlamanın, farklı şehir ve kültürlerden gelen insanlarla bir araya gelinen büyük bir sosyal geçiş dönemi olduğunu kaydetti. Kampüsteki ilk günlerde hemen herkesin benzer bir belirsizlik yaşadığını ve bir gruba dahil olma ihtiyacını daha yoğun hissettiğini dile getiren Aykaç, yalnız kalma kaygısıyla hızlı ve zorlama bağlar kurmanın ileride hayal kırıklığı yaratabileceğine dikkat çekti.
Sürecin psikolojik boyutunu ve yapılan en yaygın hataları değerlendiren Psikolog Aykaç, öğrencilere şu tavsiyelerde bulundu:
"Bu süreçte bence en önemli nokta, hemen bir gruba ait olmak zorundaymış gibi hissetmemek. Arkadaşlıkların zaman içinde, ortak deneyimler ve karşılıklı güvenle şekillenmesine izin vermek gerekiyor."
"TANIŞMAK" İLE "GÜVENMEK" ARASINDAKİ ÇİZGİYİ KORUYUN
Üniversitenin ilk günlerinde hızlı kurulan arkadaşlıkları ve henüz ilk günden paylaşılan kişisel bilgileri değerlendiren Aykaç, hızlı başlayan her ilişkinin olumsuz olmadığını ancak sınırların korunması gerektiğini belirtti.
Aykaç, konuyla ilgili şu uyarılarda bulundu:
"Hızlı kurulan her arkadaşlık sağlıksız değildir. Ancak henüz birbirini yeterince tanımadan çok özel şeylerin paylaşılması veya sürekli birlikte olma beklentisi, ilerleyen dönemde hayal kırıklığı yaratabilir. İlk günlerde sosyalleşmek elbette önemli ama tanışmakla güvenmek arasında zaman olduğunu unutmamak gerekir."
“KABUL GÖRMEK UĞRUNA FİKİRLERİNİZDEN TAVİZ VERMEYİN"
Aykaç, yeni bir ortama girildiğinde "Beni severler mi?" ya da "Dışlanır mıyım?" endişesinin oldukça normal bir duygu olduğunu belirtti. Sırf yalnız kalmamak adına sınırların esnetilmemesi gerektiğini vurgulayan Aykaç, kabul görme ihtiyacının kişisel sınırlara etkisine dair şunları söyledi:
"Hepimizin bir yere ait olma ve kabul görme ihtiyacı var. Ancak kabul edilmek uğruna istemediğiniz şeylere 'evet' demek, fikirlerinizi söylemekten kaçınmak veya kendi sınırlarınızı gereğinden fazla esnetmek doğru değildir. Doğru arkadaşlıklar, olduğunuz gibi kabul gördüğünüz bağlardır."
İLİŞKİLERDEKİ "KIRMIZI BAYRAKLAR"A DİKKAT
Psikolog Aykaç, arkadaşlık bağlarında zamanla ortaya çıkan olumsuz davranışların göz ardı edilmemesi gerektiğini söyledi. Kişinin aleyhine olabilecek tekrarlayan ilişki örüntülerine karşı uyarıda bulunan Aykaç, öğrencilerin arkadaşlık ilişkilerinde dikkat etmesi gereken kritik işaretleri şöyle sıraladı:
"Sürekli küçümsenmek, 'şaka yapıyorum' denilerek rahatsızlıkların geçersizleştirilmesi, 'hayır' cevabına saygı duyulmaması, aşırı kıskançlık ve kontrol ile özel bilgilerin izinsiz paylaşılması dikkat edilmesi gereken işaretlerdir. Belki de en önemlisi, o arkadaşlığın içinde nasıl hissettiğinize bakmaktır. Bir ilişkinin ardından sürekli gergin, yetersiz, suçlu veya tükenmiş hissediyorsanız bunu önemsemek ve o ilişkiyi, mesafenizi mutlaka yeniden değerlendirmek gerekir."
"KÜÇÜK VE SÜRDÜRÜLEBİLİR ADIMLARLA SOSYALLEŞİN"
Arkadaş edinmek için çok dışa dönük olmanın bir şart olmadığını vurgulayan Aykaç, özellikle çekingen öğrenciler için küçük ve doğal adımların çok daha işlevsel olduğunu belirtti.
Aykaç, sosyalleşme sürecinde gerçekçi hedefler koymanın önemine dikkat çekerek öğrencilere şu pratik tavsiyelerde bulundu:
"Arkadaş edinmek için aşırı dışa dönük olmanız şart değil. Özellikle çekingen öğrenciler için 'Herkesle tanışmalıyım' hedefi oldukça yorucudur. Bunun yerine; derste aynı kişinin yanına birkaç kez oturmak, ders hakkında küçük bir soru sormak ya da 'Kahve almaya gidiyorum, sen de gelir misin?' gibi doğal ve küçük adımlarla ilerlemek çok daha sürdürülebilir ve işlevseldir."
