Sınava hazırlık sürecinde konuları iyi öğrenmesine rağmen sınav sırasında soruları yanıtlamakta zorlanan öğrencilerin yaşadığı durum, bilimsel araştırmalara konu oldu. Journal of Affective Disorders dergisinde yayımlanan ve 238 çalışmanın sonuçlarını bir araya getiren araştırma, sınav kaygısıyla akademik performans arasında olumsuz bir ilişki bulunduğunu ortaya koydu. Bulgular, özellikle sınavın zorluk düzeyi ve sonucuna verilen önemin öğrencilerin kaygısıyla bağlantılı olduğunu gösterdi.
238 ARAŞTIRMANIN SONUÇLARI İNCELENDİ
Nathaniel von der Embse, Dane Jester, Devlina Roy ve James Post tarafından hazırlanan araştırmada, 1988 sonrasındaki yaklaşık 30 yıllık dönemde yayımlanan 238 bilimsel çalışma değerlendirildi.
Sonuçlar, yüksek sınav kaygısının standart sınavlar, üniversiteye giriş sınavları ve öğrencilerin not ortalamalarıyla olumsuz ilişki gösterdiğini ortaya koydu. Araştırmacılar, bu ilişkinin özellikle ortaokul düzeyindeki öğrencilerde daha belirgin olduğunu bildirdi. Genel olarak kaygı ile akademik performans arasındaki ilişkinin küçük ila orta büyüklükte olduğu belirlendi.
SINAVIN ZORLUĞU VE SONUCUNA VERİLEN ÖNEM KAYGIYLA İLİŞKİLİ
Araştırmanın dikkat çeken bulgularından biri de sınavın öğrenciler tarafından nasıl algılandığına ilişkin oldu. Sınavı zor olarak değerlendiren ve sonucunun geleceği açısından büyük önem taşıdığını düşünen öğrencilerde daha yüksek sınav kaygısı görüldü. Çalışmada öğrencilerin kendilerine duydukları güven de ele alındı. Özsaygı, sınav kaygısıyla güçlü ilişki gösteren değişkenlerden biri olarak öne çıktı.
KAYGI DİKKATİ SORULARDAN UZAKLAŞTIRABİLİYOR
Sınav kaygısının akademik performansla ilişkisini açıklayan diğer bilimsel çalışmalarda, çalışma belleğinin rolü üzerinde duruluyor. Çalışma belleği, öğrencinin bir problemi çözerken bilgileri kısa süreli olarak zihninde tutmasına ve kullanmasına yardımcı oluyor. Yoğun endişe ise bu zihinsel kapasitenin bir bölümünü meşgul edebiliyor. Özellikle başarısız olma korkusu ve sınav sonucuna ilişkin sürekli düşünceler, öğrencinin dikkatini sorudan uzaklaştırarak bildiklerini kullanmasını güçleştirebiliyor.
BİLGİYİ UNUTMAKLA HATIRLAYAMAMAK AYNI ŞEY DEĞİL
Sınav sırasında yaşanan güçlük, her zaman konunun yeterince öğrenilmediği anlamına gelmiyor. Öğrenci bilgiyi öğrenmiş olsa bile kaygı nedeniyle soruya odaklanmakta veya öğrendiklerini hatırlamakta zorlanabiliyor. Bununla birlikte sınav başarısını yalnızca kaygıyla açıklamak mümkün değil. Öğrencinin konu bilgisi, hazırlık düzeyi, uyku düzeni ve sınavın güçlük derecesi de performansla ilişkili olabiliyor.
SINAV KAYGISIYLA BAŞ ETMEK MÜMKÜN MÜ?
Araştırmacılar, sınav kaygısının değerlendirilmesinde ve gerektiğinde azaltılmasında bilimsel kanıtlara dayanan yöntemlerin kullanılmasına dikkat çekti. Sınav koşullarına alışmayı sağlayan çalışmalar, düzenli hazırlık ve psikolojik destek, kaygıyla baş etme sürecinde değerlendirilebilecek yöntemler arasında bulunuyor.
Ancak her yöntem her öğrencide aynı sonucu vermiyor. Sınav kaygısının öğrencinin günlük yaşamını ve akademik performansını belirgin biçimde etkilemesi durumunda okul rehberlik servisinden veya bir ruh sağlığı uzmanından destek alınması önem taşıyor.
