Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM), İhracat Talep Endeksi’nin 2025 yılı aralık ayında aylık bazda yüzde 0,5, geçen yılın aynı ayına göre ise yüzde 0,3 azalarak 99,4 seviyesinde gerçekleştiğini açıkladı. Endeksin uzun dönem ortalamasının altında seyrettiği bildirildi.
TİM’den yapılan açıklamada, ihraç edilen ürünlere yönelik talep koşullarının, ihracat yapılan pazarlar esas alınarak oluşturulan model ekonomi çerçevesinde takip edildiği belirtildi. Bu izleme sürecinde temel ve öncü makroekonomik göstergelerin kullanıldığı aktarıldı.
GERİLEMEYE ETKİ EDEN FAKTÖRLER AÇIKLANDI
Açıklamada, aralık ayında enflasyon ve sanayi üretimi göstergelerinde kısmi iyileşmeler görülmesine rağmen işsizlik, iş güveni ve tüketici güvenindeki gerilemelerin talep endeksini uzun dönem ortalamasının altına çektiği ifade edildi.
PAZAR DAYANIKLILIK ENDEKSİ 100,6 OLDU
TİM Pazar Dayanıklılık Endeksi’nin 2025 yılı aralık ayında aylık bazda yüzde 0,4 azaldığı, geçen yılın aynı ayına göre ise yüzde 1,6 artarak 100,6 seviyesinde gerçekleştiği bildirildi. Küresel jeopolitik risklerdeki kısmi azalmaya karşın İhracat Talep Endeksi’nin uzun vadeli ortalamanın altında kalmasının, ihraç pazarlarındaki genel dayanıklılığı olumsuz etkilediği belirtildi.
Açıklamada, İhracat Talep Endeksi’nin pazarların ihracat içindeki payları esas alınarak oluşturulan model ekonomiyle, talep koşullarını mevsim etkilerinden arındırılmış biçimde izlediği aktarıldı. Pazar Dayanıklılık Endeksi’nde ise enflasyon, işsizlik, sanayi üretimi, İş Güven Endeksi ve Tüketici Güven Endeksi gibi göstergelerin mevsim etkilerinden arındırılarak kullanıldığı ve faktör analiziyle ağırlıklandırıldığı belirtildi.
Endekslerin uzun dönem ortalamasının 100’e eşitlendiği vurgulanırken, 100’ün üzerindeki değerlerin talep koşullarının uzun vadeli seyrin üzerinde, 100’ün altındaki değerlerin ise daha olumsuz bir görünüme işaret ettiği ifade edildi.
"ENDEKSTEKİ ARTIŞ RİSKLERİN VE KIRILGANLIĞIN DÜŞÜŞÜNE İŞARET EDİYOR"
Endeksteki değişim oranlarının ihraç mallarına olan talepte birebir değişimi yansıtmadığı, buna karşın pazarlardaki genel eğilime dair sinyal verdiği kaydedildi.
Pazar Dayanıklılık Endeksi’nin, ihracat pazarlarının toplam ihracat içindeki payları esas alınarak oluşturulan model ekonomi üzerinden pazarların iktisadi ve politik risk düzeyini izlediği belirtilerek şu değerlendirmeye yer verildi:
"Endeksteki artış risklerin ve kırılganlığın düşüşüne işaret etmektedir. Pazarlarımızın kırılganlığı ölçülürken uzun ve kısa dönemli politik ve iktisadi risk faktörlerine işaret eden göstergeler eşit ağırlıklandırılarak kullanılmış, model ekonomi oluşturulurken ise pazarlarımızın ihracatımız içerisindeki payları esas alınmıştır. Endeksin uzun dönem ortalaması 100’e eşitlenmiştir. Dolayısıyla 100’ün altındaki değerler risklerin görece yüksek, 100’ün üzerindeki değerler ise risklerin görece düşük olduğu anlamına gelmektedir."
Kaynak: AA
