Anayasa Mahkemesi (AYM), 3224 sayılı Türk Diş Hekimleri Birliği Kanunu’nun disiplin cezalarını düzenleyen 44. maddesini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti.
DANIŞTAY BAŞVURDU, AYM İPTAL KARARI VERDİ
Resmi Gazete’de yayımlanan karara göre, Danıştay 8. Dairesi, söz konusu maddenin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu. Başvuruda, itiraz konusu düzenlemede hangi disiplin fiiline hangi cezanın uygulanacağının açık ve öngörülebilir şekilde belirtilmediği, bu durumun hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerini zedelediği ifade edildi.
“HANGİ FİİLE HANGİ CEZA VERİLECEĞİ NET DEĞİL”
Başvuruda, bireylerin hangi somut fiil veya davranışın hangi hukuki yaptırıma bağlandığını açık ve kesin biçimde öngörebilmelerine imkan tanınmadığı, bu nedenle keyfi uygulamalara açık bir alan oluştuğu vurgulandı. AYM, başvuruyu inceleyerek 44. maddeyi Anayasa’ya aykırı buldu ve iptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi.
DİSİPLİN CEZALARI GENEL İFADELERLE TANIMLANMIŞTI
AYM kararında, 44. maddede diş hekimliğinin vakar ve onuruna aykırı fiiller, meslek düzenine uymayan davranışlar veya mesleğin kusurlu icrası gibi genel ifadelerle disiplin cezası öngörüldüğü aktarıldı.
Madde kapsamında uygulanabilecek disiplin cezalarının ise şu şekilde sıralandığı belirtildi:
-
Uyarma
-
Kınama
-
Para cezası
-
Oda bölgesinde 1 aydan 6 aya kadar serbest meslek uygulamasından alıkoyma
-
Oda bölgesinde serbest meslek uygulamasından sürekli alıkoyma
Ancak bu cezaların hangi fiile karşılık uygulanacağının açıkça düzenlenmediği vurgulandı.
EMSAL: TÜRK ECZACILARI BİRLİĞİ KARARI
AYM, 2021 yılında 6643 sayılı Türk Eczacıları Birliği Kanunu’nun benzer nitelikteki disiplin düzenlemesini de iptal ettiğini hatırlattı.
Bu kararda da disiplin cezası belirleme yetkisinin sınırsız takdire bırakıldığı, işlenen fiil ile verilen ceza arasında adil bir dengenin kurulmasını sağlayacak mekanizmaların bulunmadığı tespit edilmişti.
“KEYFİ YORUM VE UYGULAMALARA KARŞI GÜVENCE YOK”
AYM, diş hekimlerine ilişkin düzenleme bakımından da önceki kararlarından ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmadığını belirtti. Kararda, mevcut düzenlemenin keyfi yorum ve uygulamalara karşı yeterli hukuki güvence sağlamadığı, bu nedenle hukuk devleti ilkesine aykırı olduğu ifade edildi.
ANAYASA’NIN 2. MADDESİNE AYKIRI BULUNDU
Yüksek Mahkeme kararında şu ifadeye yer verildi: “İtiraz konusu kurallar bakımından Anayasa Mahkemesinin anılan kararlarından ayrılmayı gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle kural Anayasa’nın 2. maddesine aykırıdır, iptali gerekir.”
Kaynak: AA
